Nông nghiệp Việt Nam đang chuyển dần từ mục tiêu gia tăng sản lượng sang chú trọng hơn đến chất lượng, hiệu quả, giá trị sản phẩm và khả năng thích ứng với nhu cầu thị trường. Sự thay đổi này kéo theo những điều chỉnh trong cách tổ chức sản xuất, quản lý thông tin, sử dụng tài nguyên và nâng cao năng lực của người sản xuất. Từ đó, các xu hướng phát triển nông nghiệp hiện nay phản ánh rõ hơn định hướng đổi mới của ngành theo hướng tạo giá trị cao và phát triển ổn định trong dài hạn.
1. Nông nghiệp Việt Nam đang chuyển dịch theo hướng nào?
Nông nghiệp Việt Nam đang từng bước chuyển từ mục tiêu chú trọng sản lượng sang nâng cao chất lượng, hiệu quả, giá trị và sức cạnh tranh của sản phẩm. Định hướng phát triển mới gắn sản xuất với lợi thế của từng địa phương và yêu cầu của thị trường, đồng thời chú trọng tổ chức lại hoạt động sản xuất, nâng cao năng suất lao động và thu nhập của người sản xuất.
Quá trình chuyển dịch cũng thể hiện ở yêu cầu tăng cường khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và nâng cao năng lực của người lao động. Qua đó, ngành nông nghiệp hướng đến phương thức sản xuất hiện đại hơn, có khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường và tạo giá trị cao hơn cho sản phẩm.
Nông nghiệp Việt Nam đang chuyển từ chú trọng sản lượng sang nâng cao chất lượng và giá trị nông sản
>> Tham khảo thêm:
- Nông nghiệp công nghệ cao ở Việt Nam: Thực trạng và xu hướng phát triển
- Tìm hiểu mô hình nông nghiệp thông minh ở Việt Nam
- Tìm hiểu 5 mô hình nông nghiệp hiện đại phát triển bền vững
- Xu hướng chăn nuôi hiện nay: Chuyển dịch hướng tới mô hình nông nghiệp bền vững
2. Các xu hướng phát triển nông nghiệp hiện nay tại Việt Nam
Những thay đổi trong cách tổ chức và định hướng sản xuất đang tạo ra nhiều chuyển dịch đáng chú ý trong nông nghiệp Việt Nam. Các xu hướng không chỉ liên quan đến cách tạo ra sản phẩm mà còn thể hiện ở tư duy kinh tế, khả năng đáp ứng thị trường, quản lý thông tin, sử dụng nguồn lực và nâng cao năng lực của người sản xuất.
2.1. Chuyển từ tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế nông nghiệp
Tư duy kinh tế nông nghiệp đặt trọng tâm vào giá trị tạo ra thay vì chỉ quan tâm đến sản lượng. Người sản xuất cần xác định sản phẩm nào phù hợp với nhu cầu thị trường, khả năng tiêu thụ và lợi thế của từng địa phương, từ đó lựa chọn phương thức sản xuất phù hợp hơn. Định hướng này thể hiện rõ trong chủ trương chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang phát triển kinh tế nông nghiệp gắn với nhu cầu thị trường.
Cách tiếp cận mới cũng hướng đến nâng cao giá trị gia tăng, chất lượng và sức cạnh tranh của sản phẩm. Thay vì chạy theo số lượng, hoạt động sản xuất được cân nhắc trên nhiều khía cạnh như hiệu quả kinh tế, khả năng đáp ứng thị trường và mức độ phát huy lợi thế vùng, miền. Đây là cơ sở để nông nghiệp chuyển từ mục tiêu tạo ra nhiều sản phẩm hơn sang tạo ra sản phẩm có giá trị phù hợp hơn với nhu cầu thực tế.
2.2. Phát triển sản xuất gắn với yêu cầu thị trường
Nhu cầu thị trường ngày càng ảnh hưởng trực tiếp đến định hướng sản xuất nông nghiệp, từ lựa chọn sản phẩm đến yêu cầu về chất lượng và tiêu chuẩn. Cơ sở sản xuất cần xác định đặc điểm của sản phẩm phù hợp với nhu cầu tiêu dùng, đồng thời cân đối khả năng tiêu thụ để hạn chế tình trạng sản xuất không phù hợp với đầu ra.
Sơ chế, bảo quản và chế biến cũng có vai trò hỗ trợ duy trì chất lượng sản phẩm và nâng cao khả năng đáp ứng thị trường. Tùy từng loại nông sản, các công đoạn này có thể giúp giảm hao hụt, kéo dài thời gian bảo quản và tạo thêm giá trị cho sản phẩm trước khi đưa ra tiêu thụ.
Sơ chế nông sản bằng dây chuyền tách hạt, làm sạch giúp giảm hao hụt và đáp ứng yêu cầu chất lượng của thị trường
>> Xem thêm:
- Chi tiết quy trình công nghệ sản xuất thức ăn chăn nuôi
- Các công nghệ chăn nuôi hiện đại được ứng dụng tại Việt Nam
2.3. Tăng cường quản lý sản xuất bằng dữ liệu
Dữ liệu được sử dụng trong hoạt động nông nghiệp để hỗ trợ theo dõi, tổng hợp thông tin và quản lý sản xuất. Những thông tin được ghi nhận trong quá trình sản xuất giúp cơ sở theo dõi tình trạng hoạt động, đánh giá kết quả và xác định những nội dung cần điều chỉnh. Cách quản lý dựa trên dữ liệu cũng tạo thêm căn cứ để theo dõi quá trình sản xuất một cách có hệ thống.
Quá trình chuyển đổi số tạo điều kiện nâng cao khả năng thu thập, lưu trữ và khai thác thông tin phục vụ quản lý. Dữ liệu có thể cung cấp cơ sở để đối chiếu tình hình sản xuất, theo dõi kết quả và hỗ trợ người quản lý đưa ra quyết định phù hợp. Đây cũng là một hướng quan trọng trong quá trình hiện đại hóa phương thức quản lý sản xuất nông nghiệp.
>> Tìm hiểu thêm:
2.4. Hướng đến sản xuất sử dụng tài nguyên hợp lý hơn
Ngành nông nghiệp đang chú trọng hơn đến hiệu quả sử dụng tài nguyên và mức độ tác động đến môi trường trong quá trình sản xuất. Định hướng này thể hiện ở sự quan tâm đồng thời đến khả năng sử dụng đất, nước, năng lượng hợp lý và kiểm soát tác động phát sinh trong hoạt động sản xuất. Các hướng chuyển dịch như nông nghiệp xanh, phát thải thấp, thích ứng với biến đổi khí hậu và kinh tế tuần hoàn cùng góp phần định hình phương thức sản xuất phù hợp hơn với yêu cầu phát triển hiện nay.
Mục tiêu của chuyển dịch không chỉ nằm ở duy trì hiệu quả sản xuất mà còn hướng đến cách sử dụng nguồn lực phù hợp hơn trong dài hạn. Sự cân bằng giữa yêu cầu về năng suất, hiệu quả kinh tế và trách nhiệm môi trường trở thành một nội dung cần được quan tâm trong quá trình phát triển nông nghiệp. Đây cũng là cơ sở để hoạt động sản xuất thích ứng tốt hơn với những yêu cầu mới về môi trường và phát triển bền vững.
Hoạt động thúc đẩy kinh tế tuần hoàn gắn với sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên và định hướng phát triển bền vững
2.5. Nâng cao chất lượng và khả năng kiểm chứng thông tin sản phẩm
Yêu cầu về chất lượng sản phẩm nông nghiệp đang gắn với xu hướng chuẩn hóa quá trình sản xuất và ghi nhận thông tin rõ ràng hơn. Các thông tin liên quan đến nguồn nguyên liệu, quá trình sản xuất, tiêu chuẩn áp dụng và kết quả kiểm soát cần được lưu lại phù hợp với yêu cầu quản lý và tiêu thụ. Điều này góp phần tăng tính minh bạch và hỗ trợ kiểm chứng thông tin của sản phẩm.
Truy xuất nguồn gốc cũng được chú trọng trong quản lý chất lượng nông sản. Thông tin được ghi nhận giúp xác định nguồn gốc và hỗ trợ đối chiếu các dữ liệu liên quan đến sản phẩm trong quá trình quản lý. Đây là một hướng chuyển dịch phù hợp với yêu cầu về chất lượng, tiêu chuẩn và tính minh bạch của sản phẩm trên thị trường.
>> Tìm hiểu thêm:
- Sản xuất và tiêu dùng bền vững: Xu hướng của nền kinh tế xanh
- C.P. Việt Nam chú trọng phúc lợi động vật trong chuỗi sản xuất thực phẩm
2.6. Nâng cao năng lực của người sản xuất
Sự chuyển dịch của ngành nông nghiệp đặt ra yêu cầu nâng cao kiến thức kỹ thuật, kỹ năng quản lý và khả năng sử dụng công nghệ. Người sản xuất không chỉ cần nắm được yêu cầu đối với cây trồng, vật nuôi và chất lượng sản phẩm mà còn cần chủ động hơn trong tổ chức và quản lý hoạt động sản xuất. Năng lực chuyên môn và khả năng thích ứng phù hợp giúp người sản xuất đáp ứng tốt hơn những thay đổi trong phương thức sản xuất và yêu cầu của thị trường.
Cùng với ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, khả năng tiếp cận và sử dụng các công cụ mới trở thành một yếu tố quan trọng đối với quá trình phát triển nông nghiệp. Người sản xuất cần kết hợp kiến thức thực tiễn với năng lực quản lý, khai thác thông tin và sử dụng công nghệ phù hợp với điều kiện sản xuất. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cũng góp phần củng cố vai trò chủ thể của người nông dân và tăng khả năng thích ứng trước những thay đổi của môi trường sản xuất.
3. C.P. Việt Nam đồng hành cùng quá trình chuyển đổi của ngành nông nghiệp
C.P. Việt Nam xác định đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực quản lý là một trong những định hướng quan trọng trong quá trình đồng hành cùng sự phát triển của nông nghiệp Việt Nam. Doanh nghiệp chú trọng ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số vào hoạt động sản xuất, đồng thời khai thác dữ liệu để hỗ trợ theo dõi, quản lý và nâng cao hiệu quả vận hành.
Cùng với đổi mới công nghệ, C.P. Việt Nam định hướng phát triển theo hướng sử dụng tài nguyên hợp lý và giảm tác động đến môi trường. Doanh nghiệp thúc đẩy các định hướng như kinh tế tuần hoàn, nông nghiệp xanh, giảm phát thải khí nhà kính và hướng đến mục tiêu Net Zero vào năm 2050.
Kiểm soát chất lượng và an toàn thực phẩm cũng được C.P. Việt Nam chú trọng trong hoạt động sản xuất. Doanh nghiệp hướng đến cung cấp sản phẩm đáp ứng yêu cầu về chất lượng, an toàn và truy xuất nguồn gốc, qua đó phù hợp hơn với yêu cầu của thị trường và nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng.
C.P. Việt Nam thúc đẩy đổi mới công nghệ và phát triển hoạt động sản xuất theo định hướng hiện đại, bền vững
>> Tham khảo thêm:
- C.P. Việt Nam chung tay phát triển nông nghiệp hiện đại, thân thiện môi trường
- C.P. Việt Nam được vinh danh Top 5 đổi mới sáng tạo ngành nông nghiệp công nghệ cao
- CPV Food Bình Phước: nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo sinh kế bền vững cho người dân địa phương
Nông nghiệp Việt Nam đang chuyển dịch theo hướng nâng cao chất lượng, hiệu quả và khả năng đáp ứng yêu cầu của thị trường, đồng thời chú trọng sử dụng nguồn lực hợp lý và giảm tác động đến môi trường. Những xu hướng phát triển nông nghiệp hiện nay ngày càng gắn với ứng dụng công nghệ, khai thác dữ liệu và nâng cao năng lực của người sản xuất. Đây là nền tảng để ngành nông nghiệp từng bước hiện đại hóa, thích ứng tốt hơn với những thay đổi của thị trường và hướng đến phát triển bền vững trong dài hạn.
>> Có thể bạn quan tâm:
- Công nghệ Biogas là gì? Ứng dụng của Biogas trong xử lý chất thải chăn nuôi
- TOP 5 công nghệ xử lý nước thải chăn nuôi tốt hiện nay
- Top các mô hình chăn nuôi hiệu quả hiện nay
- Ứng dụng công nghệ hiện đại trong chăn nuôi heo tại Việt Nam
“Tại C.P. Việt Nam, chúng tôi tin rằng mỗi bước tiến trong kinh doanh phải luôn đi đôi với sự bền vững của hệ sinh thái. Với cam kết hướng tới mục tiêu Net Zero vào năm 2050, C.P. Việt Nam không ngừng hiện thực hóa trách nhiệm qua mô hình Kinh tế tuần hoàn và chuỗi giá trị tích hợp Feed - Farm - Food bền vững.
Chúng tôi nỗ lực tối ưu hóa năng lượng tái tạo, xử lý phế phẩm thành nguồn tài nguyên và kiên trì với dự án “C.P. Việt Nam - Hành trình vì Việt Nam xanh” được triển khai từ 2021, hướng tới mục tiêu trồng 3 triệu cây xanh trong 10 năm để trung hòa carbon.
Cùng C.P. Việt Nam chung tay vì một hành tinh xanh, nơi mỗi bữa ăn ngon không chỉ mang đến giá trị dinh dưỡng mà còn góp phần gìn giữ môi trường cho các thế hệ tương lai.”
Nguồn: Định hướng phát triển bền vững và Dự án bền vững | C.P. Việt Nam
Tài liệu tham khảo:
[1] Quyết định 150/QĐ-TTg – Chiến lược phát triển nông nghiệp và nông thôn bền vững giai đoạn 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050.
https://vanban.chinhphu.vn/?docid=205277&pageid=27160
[2] Chiến lược phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững – Báo Điện tử Chính phủ.
[3] Nghị quyết số 19-NQ/TW về nông nghiệp, nông dân, nông thôn.
[4] Quyết định 749/QĐ-TTg – Chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030.
https://vanban.chinhphu.vn/?docid=200163&pageid=27160
[5] Thúc đẩy chuyển đổi số ngành nông nghiệp. Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
https://chuyendoiso.mard.gov.vn/2023/09/thuc-ay-chuyen-oi-so-nganh-nong-nghiep.html
[6] Truy xuất nguồn gốc: Xây dựng hệ thống quản lý đồng bộ trên nền tảng số. Bộ Khoa học và Công nghệ.
